به گزارش روابط عمومی معاونت درمان،اعظم فانی مدیر امور بیماری های معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی ایران، در تشریح آثار جنگ بر مجروحین و نقش مداخلات تخصصی روانی-اجتماعی اظهار داشت:جنگ آثار مخرب کلانی در ابعاد اجتماعی، اقتصادی، روانی و... در پی دارد و جمعیت‌های آسیب‌پذیر بیشتر از سایر اقشار درگیر بحران‌های جدی ناشی از جنگ می‌شوند. در تمامی بحران‌های جمعی به ویژه جنگ، مهم‌ترین عامل در ادامه زندگی عادی شهروندان، حمایت از آنان در ابعاد مختلف روانی، اجتماعی و اقتصادی می‌باشد که در جنگ تحمیلی سوم می‌توان آن را به اشکال گوناگون به ویژه در قالب فعالیت‌های داوطلبانه مردمی مشاهده کرد. اما با این وجود، قرار گرفتن در معرض انفجار و حملات مستقیم موشکی، از دست دادن عزیزان و جراحت جنگی شرایط را بحرانی‌تر می‌نماید که اقدامات تخصصی مورد نیاز است.

این مقام مسئول در ادامه افزود: مسلماً در اولین اقدام، افراد صدمه‌دیده از حملات مستقیم جنگی، سریعاً به بیمارستان‌ها انتقال می‌یابند. علاوه بر دردهای ناشی از جراحت جنگی، وحشت، بهت، سردرگمی، فراموشی، بی‌قراری در تمامی آنان گزارش می‌شود. تیم درمان به محض ورود مجروح، به درمان زخم‌های بدن اقدام می‌کند؛ اقدامی لازم، سریع و بدون فوت وقت. بدن مجروح نجات می‌یابد؛ حال او، اما... نه.

فانی با توصیف وضعیت روحی مجروحین جنگی تصریح کرد: بیمار مجروح در انبوهی از درد ترکش‌ها، شکستگی‌ها و زخم‌ها به دنبال مأمنی برای التیام می‌گردد، التیام آن بخش از وجود که در لحظه قابل دیدن نیست، پیچیده است و روایتی است که باید شنید، درک کرد و همراهش بود. زیست بیمار مختل شده است؛ بدنش بی‌حرکت روی تخت بیمارستان است، روانش یادآور مکرر صحنه حمله و انفجار شده و زیست اجتماعی‌اش منجمد شده و گاه به تعبیر خود بیمار، زندگی‌اش تمام شده است.

وی تأکید کرد: آنچه که در این وضعیت مهم است، می‌بایست زنجیره درمان بیماران به ویژه بیماران مجروح جنگی توسط مددکاران اجتماعی با ارائه خدمات روانی-اجتماعی تکمیل گردد. مددکاران اجتماعی با توجه به آشفتگی روانی-اجتماعی بیماران مجروح، سهم بسزایی در بهبود وضعیت آنان دارند. بنابراین درهم‌آمیختگی ابعاد مختلف زیست انسان، مددکاران اجتماعی در بیمارستان‌ها و مراکز درمانی را به سمت ارزیابی‌های جامع می‌برد به‌گونه‌ای که آنان با مداخلات تخصصی از لحظه ورود بیمار، کار با او و همراهانش را شروع کرده و تا حصول اطمینان از پایداری شرایط، پیگیری‌های پس از ترخیص را ادامه می‌دهند.

مدیر امور بیماری های معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی ایران، مداخلات تخصصی روانی-اجتماعی در مراکز درمانی تحت پوشش این دانشگاه را در چند مرحله تشریح کرد و گفت:

مداخلات در زمان بستری مجروحین شامل طیف وسیعی از مداخلات تخصصی مانند ارزیابی بحران، مشاوره، آموزش و حمایت‌های تخصصی روانی-اجتماعی است. عمده این مداخلات کوتاه‌مدت و سریع بوده که به‌طور خاص در جنگ تحمیلی سوم، مجروحین از طریق ارزیابی‌های روانی-اجتماعی به‌طور مستمر بررسی شده و مداخلاتی نظیر فعال‌سازی شبکه حمایت غیررسمی برای مجروحین از طریق پیگیری حضور همراه مؤثر برای افراد مجهول‌الهویه و سایر بیماران که نیاز به حضور فرد امن دارند، آموزش به همراه مؤثر بیمار در خصوص مراقبت‌های روانی-اجتماعی از او، پیگیری اقامت در همراه‌سرا برای بیماران دچار تخریب منازل، ارائه مشاوره روانی-اجتماعی به بیماران و همراهان، هماهنگی و پیگیری صدور بیمه درمانی برای بیماران فاقد بیمه و سایر حمایت‌های روانی-اجتماعی به مجروحین جنگی و خانواده‌های آنان در جهت آرام‌سازی و کاهش تنش‌های روانی-اجتماعی متأثر از جنگ دریافت می‌کنند.

فانی در خصوص مداخلات در حین ترخیص مجروحین اظهار داشت: زمان ترخیص برای بیماران آسیب‌دیده به ویژه مجروحین جنگی که احتمالاً با آسیب‌های چندگانه درگیر هستند و در حین بستری توسط مددکار اجتماعی شناسایی و پیگیری شده است، لحظه مهم و حساسی به شمار می‌رود که می‌توان آن را «ترخیص ایمن از بُعد اجتماعی» تعبیر کرد. مددکار اجتماعی در حین ترخیص به مرور آموزش‌ها برای بیمار و همراه مؤثر او می‌پردازد و توصیه‌های تخصصی و اقدامات ضروری در جهت مراقبت روانی-اجتماعی حداکثری از بیمار پس از خروج از بیمارستان را مدنظر دارد.

وی در پایان با اشاره به مداخلات پس از ترخیص مجروحین خاطرنشان کرد: بسیاری از مجروحین جنگ پس از ترخیص از بیمارستان ممکن است از شبکه حمایت‌های رسمی و غیررسمی دور باشند و در معرض آسیب‌های روانی-اجتماعی قرار گیرند. شرایط آنان بر اساس تشخیص مددکار اجتماعی، پیگیری مستمر و برنامه‌ریزی‌شده را در پی دارد. این پیگیری‌ها ممکن است در زمان‌های مختلف و تا پایدار شدن وضعیت روانی-اجتماعی مجروحین ادامه یابد.

اعظم فانی در پایان تأکید کرد: زنجیره کامل درمان مجروحین در مراکز درمانی شامل اقدامات پزشکی، پرستاری، مددکاری اجتماعی و سایر مداخلات، اولین گام در چرخه بازگشت آنان به زندگی است و می‌تواند در تسریع اقدامات سایر نهادهای جامعه به منظور بهبود زندگی شهروندان آسیب‌دیده مؤثر باشد.